Powstanie Wielkopolskie – I LO pamięta!

27 grudnia 2021 roku minie 103 rocznica wybuchu Powstania Wielkopolskiego. Była to faktycznie wojna Prowincji Poznańskiej z niemiecką Republiką Weimarską o przyłączenie Wielkopolski do odradzającego się państwa polskiego. Symbolicznym początkiem powstania stał się przyjazd do Poznania 26 grudnia 1918 roku Ignacego Paderewskiego, udającego się z Paryża do Warszawy. Jego płomienne przemówienie 27 grudnia stało się “iskrą, która padła na beczkę prochu”. Niemcy odpowiedzieli prowokacyjną paradą wojskową, w czasie której doszło do znieważania symboli narodowych Polski i Ententy. Doszło do pierwszych potyczek zbrojnych w mieście między Polską Organizacją Wojskową Zaboru Pruskiego i Strażą Ludową, a stacjonującym w Poznaniu niemieckim 6. pułkiem grenadierów. Do szczególnie zaciętych walk doszło tego dnia o budynek Prezydium Policji, pod murami którego poległ pierwszy powstaniec: 31-letni Franciszek Ratajczak. Insurekcja narodowa błyskawicznie rozpaliła się poza granicami Poznania. Po prawie miesiącu zaciętych walk nowo powołana Armia Wielkopolska gen. Józefa Dowbór – Muśnickiego zajęła niemal całą prowincję, z wyjątkiem części północnej i południowo – wschodniej, gdzie Niemcy szczególnie twardo bronili Bydgoszczy, Piły, Rawicza i Leszna. 27 stycznia ruszyła niemiecka kontrofensywa. która w ciągu dwóch tygodni ciężkich walk omal nie doprowadziła do zwrotu w toczącej się wojnie, m.in 13 lutego pod Kopanicą Niemcy użyli nawet broni chemicznej. Z pomocą pospieszył rząd Francji, który wymusił na władzach w Berlinie objęcie umową rozejmową także frontu wschodniego (wielkopolskiego), czego rząd niemiecki do tej pory konsekwentnie odmawiał. 16 lutego 1919 roku w Trewirze został podpisany akt zawieszenia broni, który umownie kończył wojnę w Wielkopolsce. Umownie, ponieważ jeszcze przez kilka kolejnych dni trwały walki, m.in. 18 lutego pod Rynarzewem. Przyłączenie Wielkopolski do II RP miało się dokonać oficjalnie z traktatem wersalskim, który wszedł w życie dopiero 10 stycznia 1920 roku. Ostatni powstaniec wielkopolski, porucznik Jan Rzepa zmarł 24 marca 2005 roku w wieku 106 lat. 1 października 2021 roku Sejm RP ustanowił dzień 27 grudnia Narodowym Dniem Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego. Nie zabrakło także weteranów powstania, którzy związali swój los z Koninem –  Franiszek Łechtański, Czesław Świtała, Czesław Joachimiak, Telesfor Kukułka, Tadeusz Geras i Tadeusz Nalewalski. I Liceum Ogólnokształcące pamięta o Powstaniu Wielkopolskim i jej bohaterach.